Tiết lộ hình ảnh rõ nét nhất vỠbỠmặt sao Diêm vương
Những bức ảnh tiết lá»™ cái nhìn chi tiết nhất vá» toà n bá»™ bá» mặt sao Diêm vương được kÃnh thiên văn Hubble cá»§a NASA ghi lại từ năm 2002-2003 vừa được công bố, cho thấy sao Diêm vương Ä‘ang thay đổi “diện mạo†và mà u sắc.
Những hình ảnh được kÃnh thiên văn Hubble thu được cho thấy cá»±u hà nh tinh xa nà y (Diêm vương bị “hạ bệ†xuống hạng “hà nh tinh lùn†và o năm 2006) Ä‘ang thay đổi mà u sắc và các tảng băng trên Diêm vương Ä‘ang thay đổi.
Các bức ảnh cho thấy Diêm vương hồng hÆ¡n so vá»›i nhiá»u tháºp niên trước kia. Äối vá»›i “ngưá»i trần mặt thịt†Diêm vương vẫn mang sắc và ng cam, nhưng vá»›i các nhà thiên văn há»c, thì nó đã hồng lên khoảng 20% so vá»›i trước kia.
Các bức ảnh cÅ©ng cho thấy nitÆ¡ đóng băng trên bá» mặt Diêm vương Ä‘ang lá»›n lên ở má»™t số khu vá»±c nhưng lại thu nhỠở chá»— khác, sáng hÆ¡n ở phÃa bắc nhưng lại tối hÆ¡n ở phÃa nam. Theo các nhà thiên văn bá» mặt Diêm vương Ä‘ang thay đổi nhanh hÆ¡n các váºt thể khác trong hệ mặt trá»i. Äiá»u nà y là khá bất thưá»ng bởi má»™t mùa kéo dà i tá»›i 120 năm ở má»™t số vùng trên Diêm vương.
Từ năm 1954-2000, Diêm vương không thay đổi vá» mà u sắc khi nó được chụp từ Trái đất. Nhưng sau đó, nó bắt đầu thay đổi. Mức độ đỠtăng lên 20%, tháºm chà có thể lên tá»›i 30%, và đã ổn định từ khoảng năm 2000-2002. Tuy nhiên, nó không đỠđược như sao Há»a.
Theo nhà nghiên cứu Buie, thuá»™c Viện nghiên cứu Tây Nam ở Boulder, Mỹ, Diêm vương có rất nhiá»u mêtan (chứa các nguyên tá» carbon và hydro). Khi hydro bị gió mặt trá»i và các nhân tố khác tách ra, khiến các vùng trên bá» mặt trở nên già u carbon và đó là lý do Diêm vương đỠvà tối.
Tuy nhiên, lý do vì sao Diêm vương lại thay đổi nhanh đến váºy vẫn còn là má»™t bà ẩn.
Qua phân tÃch Buie cÅ©ng thấy rằng các tảng băng nitÆ¡ trên Diêm vương Ä‘ang thay đổi vá» kÃch thước và máºt độ má»™t cách đáng ngạc nhiên. Nhiệt độ trên Diêm vương vô cùng lạnh, và nghịch lý là những Ä‘iểm sáng lại lạnh nhất, khoảng -382 độ F. Hiện các nhà thiên văn vẫn tranh cãi vá» nhiệt độ trên những vùng tối ấm cá»§a Diêm vương.
Má»™t lý do khiến khó xác định được Ä‘iá»u gì Ä‘ang xảy ra vá»›i Diêm vương là bởi hà nh tinh lùn nà y phải mất 248 năm má»›i quay được má»™t vòng quanh Mặt trá»i. Vì váºy mà các nhà thiên văn không biết được Ä‘iá»u kiện trên Diêm vương như thế nà o khi nó ở Ä‘iểm xa vá»›i mặt trá»i nhất. Lần cuối cùng Diêm vương ở Ä‘iểm xa nhất vá»›i mặt trá»i và o năm 1870, nghÄ©a là trước thá»i Ä‘iểm Diêm vương được phát hiện nhiá»u tháºp ká»·. Không giống vá»›i Trái đất, 4 mùa trên Diêm vương không dà i bằng nhau.
(Theo Dân TrÃ)